Rozmowa terapeutyczna może dotyczyć zdrowia, relacji, seksualności, przemocy albo innych bardzo prywatnych doświadczeń. Przy spotkaniu online część odpowiedzialności za warunki rozmowy przenosi się do domu pacjenta.
Zacznij od miejsca
Jeżeli w pokoju są inne osoby albo ktoś może wejść bez pukania, poczucie poufności może szybko zniknąć. Słuchawki ograniczają ryzyko, że druga strona rozmowy będzie słyszana przez otoczenie, ale nie rozwiązują problemu tego, że sam pacjent jest słyszany.
Urządzenie też ma znaczenie
Współdzielony komputer, podgląd powiadomień, zapisane hasła i automatyczna historia aplikacji mogą ujawniać więcej, niż zakładamy. Nie każda osoba ma własny sprzęt i nie należy moralizować z tego powodu. Warto po prostu rozpoznać ryzyko i wspólnie ustalić możliwie bezpieczne warunki.
Dane dotyczące zdrowia wymagają szczególnej ostrożności
Treść terapii może obejmować dane o zdrowiu psychicznym, leczeniu i inne bardzo wrażliwe informacje. Dane dotyczące zdrowia należą w RODO do szczególnych kategorii danych. UODO podkreśla, że ich przetwarzanie wymaga odpowiedniej przesłanki z art. 9 RODO, szczególnej staranności oraz ograniczenia zakresu do danych rzeczywiście potrzebnych do celu przetwarzania. Szyfrowanie aplikacji jest jednym z zabezpieczeń, ale samo w sobie nie wyczerpuje zasad poufności, minimalizacji danych i bezpiecznego przechowywania.
Terapeuta powinien umieć wyjaśnić zasady
Dobrą praktyką jest jasna informacja o używanej platformie, sposobie kontaktu, przechowywaniu danych i procedurze na wypadek przerwanego połączenia. Telepsychologia nie polega tylko na przeniesieniu fotela na ekran.
Prywatność online jest procesem. Technologia jest jednym elementem, ale nie zastępuje rozmowy o realnych warunkach po obu stronach.
Powiadomienia mogą zdradzać kontekst nawet bez treści rozmowy
Nazwa aplikacji, godzina regularnego spotkania albo wiadomość pojawiająca się na ekranie blokady może ujawnić więcej, niż użytkownik chce przekazać współlokatorowi czy członkowi rodziny. Wyłączenie podglądu powiadomień na czas sesji jest prostą zmianą, ale często pomijaną.
Nagrywanie powinno być wyjątkiem, nie domyślną funkcją
To, że platforma technicznie pozwala nagrywać, nie oznacza, że sesje powinny być automatycznie zapisywane. Nagranie tworzy dodatkowy, bardzo wrażliwy zbiór danych. Jeżeli jakakolwiek forma rejestracji ma mieć miejsce, zasady powinny być jasne przed jej rozpoczęciem.
Plan awaryjny też należy do prywatności i bezpieczeństwa
Warto ustalić, czy po zerwaniu połączenia terapeuta zadzwoni, wyśle wiadomość czy spróbuje ponownie połączyć się przez tę samą platformę. Improwizowanie kanału kontaktu w trudnym momencie może prowadzić do użycia mniej bezpiecznego rozwiązania.
Prywatność w terapii online nie jest egzaminem z cyberbezpieczeństwa dla pacjenta. Odpowiedzialna praktyka polega na wspólnym rozpoznaniu realnych warunków i ograniczeniu ryzyka w sposób, który jest wykonalny dla danej osoby.